Strengere controle op schijnzelfstandigheid ZZP’ers.

4 december 2024

Vanaf 1 januari 2025 komt er een einde aan het handhavingsmoratorium van de Wet DBA (Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties). Dit betekent dat de Belastingdienst strenger zal optreden tegen schijnzelfstandigheid. Zowel opdrachtgevers als zzp’ers worden verantwoordelijk gehouden om te voldoen aan deze wet, met mogelijk grote arbeidsrechtelijke en fiscale gevolgen. Het is dus tijd om actie te ondernemen. 

In het kort:

• Vanaf 2025 gaat de Belastingdienst actief handhaven op schijnzelfstandigheid onder zzp’ers
• Bedrijven die niet voldoen aan de Wet DBA riskeren boetes en naheffingen.
• Nieuwe wetgeving (VBAR) en een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers zijn onderweg.

De Wet DBA: Wat betekent het voor jou? 

De Wet DBA biedt richtlijnen en modelovereenkomsten om te bepalen of een arbeidsrelatie echt zelfstandig is. Met het vervallen van het moratorium in 2025 gaat de Belastingdienst actief controleren en handhaven. Bedrijven die de regels overtreden, riskeren boetes en naheffingen. 

De negen criteria van de Belastingdienst om zelfstandigheid te beoordelen: 

• Aard en duur van de werkzaamheden
• Werkinhoud en werktijden
• Organisatie-integratie
• Persoonlijke uitvoering
• Totstandkoming van afspraken
• Beloningsregeling
• Hoogte van de beloning
• Commercieel risico
• Ondernemersgedrag

Bedrijven die hun arbeidsrelaties goed vastleggen en tijdig aanpassingen maken, kunnen boetes voorkomen. 

Waarom het belangrijk is om voorbereid te zijn 

De gevolgen van schijnzelfstandigheid kunnen enorm zijn: 

• Arbeidsrechtelijke gevolgen: Een zzp’er kan worden aangemerkt als werknemer, wat recht geeft op salaris, vakantiegeld, pensioen en ontslagbescherming.
• Fiscale gevolgen: De Belastingdienst kan loonheffingen en sociale premies naheffen, inclusief boetes. Werkgevers draaien zelf op voor deze kosten. Bovendien hanteert de Belastingdienst een zogenaamde “schillenaanpak.” Dit houdt in dat bedrijven die bij een eerste controle hun zaken niet op orde hebben, verder onderzoek kunnen verwachten.

Toekomstige ontwikkelingen: Wet VBAR en verplichte AOV 

Vanaf 2026 wordt de Wet VBAR (Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden) ingevoerd. Deze wet moet meer helderheid bieden over de kwalificatie van arbeidsrelaties. Een opvallend criterium is het uurtarief: bij een tarief onder de €33 per uur wordt er automatisch vermoed dat er sprake is van een arbeidsovereenkomst. 

Vanaf 2027 komt daar nog een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) voor zzp’ers bij. Deze verzekering, die 6-8% van de omzet kan kosten, moet zelfstandigen beschermen tegen inkomensverlies bij arbeidsongeschiktheid. 

Praktische tips voor opdrachtgevers en zzp’ers 

• Documenteer arbeidsrelaties goed: Zorg voor duidelijke afspraken en contracten waarin de zelfstandigheid van de zzp’er wordt vastgelegd en benadrukt. 
• Evalueer bestaande relaties: Beoordeel of huidige zzp-opdrachten voldoen aan de eisen van de Wet DBA en de toekomstige Wet VBAR. 
• Gebruik maken van de modelovereenkomsten: Deze zijn beschikbaar via de Belastingdienst en bieden houvast. 
• Houd jurisprudentie in de gaten: Recente arresten, zoals het Deliveroo-arrest, bieden handvatten om arbeidsrelaties te beoordelen. 
• Bereid je voor op de AOV: Informeer je over de kosten en impact van de verplichte verzekering.